Komitet Nauk o Literaturze Polskiej Akademii Nauk

Instytut Filologii Polskiej Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego

zapraszają

na V konferencję z cyklu Nowy regionalizm w badaniach literackich,

która odbędzie się w Olsztynie w dniach 13-14 kwietnia 2016 roku pod hasłem

REGIONALIZM LITERACKI WOBEC HISTORII I PAMIĘCI

Odzwierciedlona w literaturze „pamięć”, jak i przebieg dziejów, w wymiarze lokalno-regionalnym wygląda inaczej niż w wymiarze „głównego nurtu”. Narracje i kreacje lokalne i regionalne mają swoją specyfikę, polegającą m.in. na dążeniu do utrwalania i uczestnictwa w „wielkiej historii” na swój sposób, podlegają tabuizacji i detabuizacji. W zapisach literackich odnotowujemy rozdźwięki pomiędzy „wielką” i „małą historią”. Wersje zdarzeń podawane przez jedną i drugą zazwyczaj nie nakładają się dokładnie, lecz niekiedy rywalizują ze sobą lub są względem siebie alternatywne. „Wielka historia” wiąże się z oficjalną, „obiektywną”, upaństwowioną, „poprawną” wykładnią dziejów, ta „mała” zaś ma charakter niszowy i „kontrowersyjny”.

Chcemy przedyskutować ogólniejsze i bardziej szczegółowe kwestie obecności „historii” i „pamięci” w literaturze, osadzonej w określonym regionie. Tematem wystąpień mogą być wzajemne relacje pomiędzy historią polityczną, pamięcią zbiorową oraz indywidualną a literaturą regionalną. Oczywiście, zdajemy sobie sprawę z tego, że każdy tekst literacki zawsze odzwierciedla narzuconą lub wybraną indywidualną narrację o historii, stanowi emanację czyjejś pamięci. Rozdźwięki między z takich czy innych powodów „spreparowaną” historią a literackimi zapisami pamięci osobistej, rodzinnej, lokalnej stanowią obszar tylko częściowo zbadany.

W dziejach mniejszych i większych społeczności oficjalna historia rozmijała się (lub nadal się rozmija) z tym, co jest zapamiętane przez konkretne osoby. Ponadto nacisk położony na historię i pamięć wynika z przekonania, iż literatura regionalna w Polsce kształtowała się pod presją izolowanych, stronniczo interpretowanych lub wypieranych wydarzeń historycznych. Jednakże weryfikacji i krytycznej lektury pod tym względem wymagają utwory dawnych i nowszych okresów literackich. Przykładowo w odniesieniu do dwudziestolecia międzywojennego, jak i powojennego chodzi m.in. o doświadczenia przesiedleńcze, które dopiero współczesnej literaturze w bardziej otwarty sposób dochodzą do głosu.

Chcemy zadać pytanie o tabuizację historii w literaturze regionalnej tej, która powstawała w różnych ośrodkach Polski XX wieku, jak również już w XXI w. Żywotną problematykę obejmują rozmaite formy niepamięci i sposoby radzenia sobie z nimi przez pisarzy, poetów i eseistów. Serię zagadnień wyznaczają napięcia pomiędzy pamięcią indywidualną i postpamięcią w świadectwach autobiograficznych oraz literaturze fikcyjnej, rozpatrywane jako reakcja na doświadczenia „wielkiej historii”.

W polu zainteresowań znajdują się także kwestie dotyczące roli pisarza w tworzeniu, podtrzymywaniu i przekształcaniu historii i pamięci w społeczności danego regionu. Stąd wynikają kluczowe sprawy, związane z przekazywaniem historycznego dziedzictwa kulturowego w obrębie literatury regionalnej, która częściej sprzyjała utrwalaniu rozmaitych stereotypów niż przeciwstawiała się im. Oczekujemy w związku z powyższym także krytycznych opracowań na temat funkcjonowania regionalnych muzeów literackich, obecności historii i pamięci w narracjach turystycznych.

Zagadnień, wynikających ze ścierania się historii i pamięci w literaturze regionalnej, nasuwa się więcej, np. problem czytania utworu jako swego rodzaju złoża archeologicznego regionu, czy też jako narzędzia propagandy, cenzurowania historii itd.

Lista pytań jest otwarta, niektóre z nich można postawić następująco:

  1. Czy i w jaki sposób literatura regionalna proponuje własny dyskurs o historii?
  2. W jakim sensie literatura danego regionu jest świadectwem „pamięci”, a w jakim „historii”?
  3. Dlaczego i jak „pamięć” i  „historia” są deformowane, co wynika z ich instrumentalizacji?
  4. Jakie treści historyczne i  pamiętane, kiedy i dlaczego są wypierane z „pamięci” (i np. nie wchodzą w  „pamięć komunikacyjną”)?
  5. Jak i w jakim celu w  literaturze „pamięć” i „historia” podlegają cenzurze (obyczajowej, moralnej, religijnej, politycznej)?
  6. Jak literatura w wymiarze lokalno-regionalnym reaguje na radykalne przerwanie ciągłości kulturowej?
  7. Czy istnieje „etyka pamięci”?
  8. Jakie relacje zachodzą pomiędzy literackim ujmowaniem „pamięci” i „historii” a kształtowaniem się wspólnoty, więzi społecznych, tożsamości?
  9. Jak literatura przekazuje dziedzictwo kulturowe regionu?
  10. Jak literatura regionalna radziła i radzi  sobie z trudnymi problemami dwudziestowiecznej przeszłości (życie pod zaborami, I wojna światowa, odzyskanie niepodległości w 1918, złożoność dwudziestolecia międzywojennego, okres wojny i okupacji, Holocaust, żołnierze wyklęci, przesiedlenia, PRL, stan wojenny w Polsce, transformacja po 1989 r.)?

Przewidujemy wystąpienia o długości 20 minut. Prosimy o zgłoszenia tematu z krótką (do ok. 600 znaków) informacją o tezach i spodziewanych wynikach badań do 4 marca 2016 r. Informację o zakwalifikowaniu tematów przekażemy do 11 marca 2016 r. Opłata konferencyjna wynosi 300 zł. Opłata dla doktorantów wynosi 200 zł. Składają się na nią następujące koszty: materiałów, 2 obiadów (13 i 14 kwietnia), uroczystej kolacji 13 kwietnia wieczorem, recenzji i publikacji. Ostateczny termin uiszczenia opłaty konferencyjnej to 21 marca 2016 r. Referaty po pozytywnych recenzjach będą publikowane w pracy zbiorowej lub czasopiśmie „Prace Literaturoznawcze”. Opłatę prosimy przesyłać na konto nr 92 10301218 0000 0000 91132567 – z dopiskiem „REGION”. Informacje dotyczące konferencji będą dostępne na stronie: http://regionhistoriapamiec.pl/

Korespondencję prosimy kierować na adres:
e-mail: Adres poczty elektronicznej jest chroniony przed robotami spamującymi. W przeglądarce musi być włączona obsługa JavaScript, żeby go zobaczyć.

Adres do korespondencji tradycyjnej:
Instytut Filologii Polskiej
Ul. Kurta Obitza 1
10-725 Olsztyn

Komitet naukowy:

prof. zw. dr hab. Małgorzata Czermińska
prof. zw. dr hab. Jarosław Ławski
prof. dr Magdalena Marszałek
prof. zw. dr hab. Bogusław Bakuła
prof. dr hab. Krzysztof Kłosiński
prof. zw. dr hab. Ryszard Nycz
prof. dr hab. Robert Traba
prof. zw. dr hab. Andrzej Zawada
dr hab. Elżbieta Rybicka

Komitet organizacyjny:

prof. zw. dr hab. Zbigniew Chojnowski
prof. dr hab. Małgorzata Mikołajczak
dr hab. Joanna Chłosta-Zielonka, prof. UWM
dr Kamila Bialik
mgr Beata Kurządkowska
mgr Marta Małyska
mgr Agnieszka Piekarska
lic. Dawid Kraszewski

Pliki do pobrania
Pobierz plik (formularz zgłoszeniowy.docx) FORMULARZ ZGŁOSZENIOWY
 


Katedra Języka Polskiego
Katedra Literatury Polskiej

ul. Kurta Obitza 1
10-725 OLSZTYN
tel. 89 524 63 61
tel./faks 89 527 63 13
filpol.human@uwm.edu.pl


czytaj więcej

  • OGŁOSZENIE

    Indywidualna Organizacja Studiów - zasady
  • OGŁOSZENIE

    UWAGA STUDENCI LOGOPEDII! W dniach 23-25 lutego zajęcia z dr Iwoną Grzesiak zostają odwołane. Odpracowanie nastąpi w późniejszym terminie.
  • OGŁOSZENIE

    UWAGA STUDENCI - informacja na temat programu Erasmus+  do końca lutego trwa rekrutacja na wyjazdy na studia w ramach programu Erasmus+ na kolejny rok akademicki, tj. 2021/2022. Aplikacje składa się w systemie USOS. Jeśli chcieliby się Państwo dowiedzieć więcej na temat stypendiów i samej rekrutacji, proszę zapoznać się z  informacjami na str...
  • OGŁOSZENIE

    UWAGA STUDENCI II roku I stopnia, III roku oraz I roku II stopnia FILOLOGII POLSKIEJ W załączeniu oferta wykładów monograficznych dla I i II stopnia oraz przedmiotów do wyboru dla II stopnia realizowanych na Wydziale Humanistycznym.
  • OGŁOSZENIE

    UWAGA STUDENCI I roku I stopnia FILOLOGII POLSKIEJ! Zajęcia w trybie stacjonarnym będą realizowane w terminach uwzględnionych w planie.
  • OGŁOSZENIE

    UWAGA STUDENCI II roku I stopnia, III roku oraz II roku II stopnia LOGOPEDII! Zajęcia w trybie stacjonarnym będą realizowane w terminach uwzględnionych w planie.
  • OGŁOSZENIE

    UWAGA STUDENCI! Plany zajęć zostały udostępnione. Do 7 marca mogą ulegać modyfikacji.
  • OGŁOSZENIE

    Zapisy na lektoraty, zajęcia z wychowania fizycznego oraz przedmioty ogólnouczelniane w semestrze letnim roku akademickiego 2020-21
  • OGŁOSZENIE

    Ważność legitymacji studenckich          Rozporządzeniem Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z 16 października 2020 r. (Dz.U. z 2020 r. poz. 1835) wprowadzono czasowe ograniczenia funkcjonowania niektórych podmiotów systemu szkolnictwa wyższego i nauki w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-...
  • OGŁOSZENIE

    Harmonogram pracy sekretariatu w dniach 15-26.02.2021 r. (plik w załączeniu)  Dalsze działania w kwestii organizacji pracy będą zależne od rozwoju sytuacji epidemicznej, a w konsekwencji od kolejnych zarządzeń i decyzji władz Uczelni.
  • OGŁOSZENIE

    OBSŁUGA INTERESANTÓW  Podstawowym sposobem załatwiania spraw w sekretariacie jest poczta elektroniczna:  filpol.human@uwm.edu.pl i kontakt telefoniczny: 89 524 63 61.    Po konsultacji mailowej lub telefonicznej istnieje możliwość kontaktu bezpośredniego,  z zachowaniem zasad bezpieczeństwa (zachowanie odległości 2 metrów ...
  • OGŁOSZENIE

    INSTRUKCJA LOGOWANIA DO MS TEAMS
  • OGŁOSZENIE

    Uwaga! Studenci III roku, specjalność nauczycielska w zakresie j. polskiego  W związku z obawami wyrażonymi przez studentów odwołuje się zajęcia w Szkole Podstawowej nr 29. Zasady odbycia praktyki śródrocznej zostały omówione na zebraniu, w kwestiach szczegółowych należy kontaktować się z p. Natalią Janke.
  • OGŁOSZENIE

    Ważne!  W zajęciach w trybie bezpośrednim nie mogą uczestniczyć osoby, które są chore, przebywają w domu z osobą odbywającą kwarantannę lub sami są objęci kwarantanną albo izolacją w warunkach domowych.  Przed zajęciami, w ich trakcie i po zajęciach należy zachować dystans społeczny  (odstęp minimum 1,5-2 me...
  • OGŁOSZENIE

    UWAGA STUDENCI FILOLOGII POLSKIEJ   Fundacja Nowoczesna Polska zachęca studentów i wykładowców do korzystania z zasobów cyfrowych dostępnych za darmo w bibliotece internetowej Wolne Lektury.  Biblioteczka polonisty to zarówno kilkaset arcydzieł literatury polskiej i światowej, jak i teksty krytyczne, omawiane ze studentami filologii polski...
  • OGŁOSZENIE

    Uwaga studenci I roku! Zapraszamy do lektury informacji o zdalnym nauczaniu:  https://russ.uwm.edu.pl/uslugi-dostepne-w-sieci-uwm/   
  • OGŁOSZENIE

    UWAGA STUDENCI FILOLOGII POLSKIEJ! Wszelkie informacje dotyczące specjalności nauczycielskiej znajdują się na stronie Wydziałowego Ośrodka Wspierania Dydaktyki: http://wh.uwm.edu.pl/wowd
  • OGŁOSZENIE

    ZAKWATEROWANIE  Studenci, którzy mają zaplanowane zajęcia w siedzibie uczelni, mogą skorzystać z zakwaterowania w Domu Studenckim w terminach zajęć. Rezerwacja pobytu odbywać się będzie bezpośrednio na stronie internetowej Fundacji ŻAK - www.zak.olsztyn.pl w Systemie Kwaterowania Krótkoterminowego, który będzie udostępniony od 24 września 2020 r.
  • OGŁOSZENIE

    Komunikat  Prorektora ds. kształcenia i studentów Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie z dnia 14 sierpnia 2020 roku  w sprawie zajęć dydaktycznych w roku akademickim 2020/2021    Szanowni Państwo, Drodzy Nauczyciele Akademiccy, Studenci i Doktoranci,  biorąc pod uwagę aktualną sytuację epidemiczną oraz możliwo...
  • OGŁOSZENIE

    Uwaga studenci zainteresowani wyjazdami na płatne praktyki lub studia zagraniczne w ramach programu Erasmus+!  Kontakt z koordynatorem wydziałowym programu Erasmus+: sebastian.przybyszewski@uwm.edu.pl