Stosunki polsko-niemieckie są świetne, ale wcale nie normalne - stwierdził dr Kazimierz Wóycicki z Uniwersytetu Warszawskiego w wykładzie pt.: Polityka, Mentalność, Obrazy przeszłości - Czy Niemcy i Polacy się porozumieli?

Dr Wóycicki (na zdjęciu) powiedział tak w opozycji do zdecydowanej większości uczestników konferencji pt. „Dwudziestolecie Traktatu między Rzeczpospolitą Polską, a Republiką Federalną Niemiec o dobrym sąsiedztwie i przyjaznej współpracy". Konferencję tę 1 i 2 grudnia przeprowadził Instytut Nauk Politycznych Wydziału Nauk Społecznych UWM.

Uczestnicy konferencji oraz goście podkreślali duże znaczenie traktatu polsko-niemieckiego zawartego w czerwcu 1991 r. przez Tadeusza Mazowieckiego- polskiego premiera i Helmuta Kohla - niemieckiego kanclerza. Przytaczali też obficie przykłady z życia jak bardzo polepszył on stosunki polsko niemieckie. Wymienili przy tym partnerstwo miast, gmin i powiatów, wymianę młodzieży, możliwość swobodnej działalności Niemców żyjących w Polsce, współpracę naukową wyższych uczelni, współpracę kulturalną, współpracę gospodarczą, wspólne starania o ochronę dziedzictwa kulturalnego, swobodę w przekraczaniu granicy i wiele innych przykładów. Podkreślali ważną rolę Niemiec w reprezentowaniu polskich interesów i racji przed przystąpieniem do NATO i UE. Dr Wóycicki tego wszystkiego nie zanegował, ale ...

Stwierdził, że stosunki polsko-niemieckie są świetne, ale wcale nie normalne i Polacy z Niemcami jeszcze się nie porozumieli. Wzajemne stosunki są za to i dla Polaków, i dla Niemców wyzwaniem. Dlaczego tak powiedział? Dlatego, że jego zdaniem Polacy i Niemcy mają inną mentalność, inne doświadczenia historyczne i kulturowe.

Różnice mentalne. Niemiec, gdy mu coś nie odpowiada, albo nie może czegoś zrobić, powie od razu nie. Polak powie, że się namyśli, albo zastanowi. Niemiec będzie więc czekać na jego odpowiedź, a Polak - denerwować, że Niemiec go nęka.
Doświadczenia historyczne. Polak na dowód przywiązania do polskiej historii powiesi na ścianie mundur wojskowy przodka np. powstańca warszawskiego czyli mundur Wehrmachtu z biało-czerwona przepaską. Niemiec munduru Wehrmachtu nie powiesi, bo wie, że ten mundur jest obciążony trudną przeszłością.

Różnice kulturalne. Kluczem do zrozumienia kultury niemieckiej jest „Faust: Goethego. Kluczem do zrozumienia kultury polskiej jest Gustaw z IV części „Dziadów" Mickiewicza czyli Konrad w III części. Kiedy Faust zastanawia się jak zachować wieczną młodość, Konrad wadzi się z Bogiem, że nie może kochać, tylko musi wskrzeszać Polskę. Kluczem do zrozumienia literatury niemieckiej jest filozofia, polskiej - polityka - uważa dr Wóycicki.
Polacy z Niemcami muszą jednak ze sobą o trudnych sprawach rozmawiać.

- Te rozmowy rodzą rozmaite napięcia, ale i jedni i drudzy są zbyt mądrzy, aby poddawać się emocjom. Ze względu na te napięcia polsko-niemieckie rozmowy są niezwykle ciekawe i ważne - uważa dr Wóycicki.

Na uwagę zasługują także słowa Jarosława Słomy - wicemarszałka warmińsko-mazurskiego, a więc prawie najważniejszego przedstawiciela samorządu regionalnego. Wicemarszałek powiedział:
- Mieszkamy w krainie, która przez setki lat była związana z Niemcami. Od 66 lat należy do Polski. Czujemy się spadkobiercami niemieckiej tradycji naszego regionu. Nie wiem czy twórcom traktatu śniły się takie jego owoce - zastanawiał się wicemarszałek

Film TU

Tekst i fot. Lech Kryszałowicz