Ulgi dla osób niepełnosprawnych przy przejazdach PKP, PKS i ZKM

Poniżej przedstawiamy ulgi i przywileje przysługujące w szczególności niepełnosprawnym studentom w transporcie kolejowym (PKP), autobusowym (PKS) oraz komunikacji miejskiej w Olsztynie.

Uprawnienia w transporcie PKP i PKS

Chcąc skorzystać z ulgowych przejazdów koleją należy pamiętać, że ulgowe przejazdy koleją dotyczą wyłącznie klasy 2 w określonych kategoriach pociągów i na podstawie określonych rodzajów biletów. Powyższe oznacza, że zajmując 1 klasę trzeba będzie do niej dopłacić według normalnego taryfikatora i pokryć różnicę wynikającą z cen biletów pomiędzy 2 a 1 klasą.

Poza podstawową ulgą przysługującą każdemu studentowi (51 % ulgi) do ukończenia 26 roku życia oraz każdemu doktorantowi do ukończenia 35 roku życia bez względu na stan zdrowia, studentowi niepełnosprawnemu i jego opiekunowi przysługują następujące ulgi:

1. 95 % ulgi dla przewodnika lub opiekuna towarzyszącego w podróży osobie niewidomej lub osobie niezdolnej do samodzielnej egzystencji (znaczny stopień niepełnosprawności) - dotyczy biletów jednorazowych- na przejazdy PKP (pociągi osobowe, pospieszne, ekspresowe InterCity, EuroCity) oraz przejazdy PKS.

2. 78 % ulgi dla Studentów dotkniętych inwalidztwem lub niepełnosprawnością do ukończenia 26 roku życia (dotyczy biletów jednorazowych i imiennych miesięcznych), a ponadto dla jednego z rodziców lub opiekuna tych osób (dotyczy biletów jednorazowych) na przejazdy PKP (pociągi osobowe, pospieszne, ekspresowe InterCity, EuroCity) oraz przejazdy PKS. Jednakże wyżej wymieniona ulga przysługuje z ograniczeniami sprowadzającymi się do tego, iż:

ulga ta obejmuje wyłącznie przejazd z miejsca zamieszkania lub miejsca pobytu do przedszkola, szkoły, szkoły wyższej, placówki opiekuńczo-wychowawczej, placówki oświatowo-wychowawczej, specjalnego ośrodka szkolno-wychowawczego, specjalnego ośrodka wychowawczego, ośrodka umożliwiającego dzieciom i młodzieży spełnianie obowiązku szkolnego i obowiązku nauki, ośrodka rehabilitacyjno-wychowawczego, domu pomocy społecznej, ośrodka wsparcia, zakładu opieki zdrowotnej, poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, a także na turnus rehabilitacyjny – i z powrotem.

Pozostałym osobom niepełnosprawnym, bez względu na to czy są studentami czy też nie przysługują następujące ulgi:
3. 93 %  ulgi dla osób niewidomych uznanych za niezdolnych do samodzielnej egzystencji (znaczny stopień niepełnosprawności) przy przejazdach środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego w pociągach osobowych (PKP) oraz autobusowego w komunikacji zwykłej (PKS), na podstawie biletów jednorazowych lub miesięcznych imiennych, a ponadto:  51 % ulgi dla osób wymienionych w tym punkcie na przejazdy środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego w pociągach innych niż osobowe (PKP) oraz autobusowego w komunikacji innej niż zwykła (PKS), na podstawie biletów jednorazowych lub imiennych miesięcznych.

4. 49 % ulgi dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji (znaczny stopień niepełnosprawności) przy przejazdach środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego w pociągach osobowych (PKP) oraz autobusowego w komunikacji zwykłej (PKS), na podstawie biletów jednorazowych, a ponadto:              37 % ulgi dla osób wymienionych w tym punkcie na przejazdy środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego w pociągach innych niż osobowe (PKP) oraz autobusowego w komunikacji innej niż zwykła (PKS), na podstawie biletów jednorazowych. 5. 37 % ulgi dla osób niewidomych, jeżeli nie zostały uznane za osoby niezdolne do samodzielnej egzystencji (znaczny stopień niepełnosprawności) przy przejazdach środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego oraz autobusowego, na podstawie biletów jednorazowych lub miesięcznych imiennych.

Dokumentem poświadczającym prawo do ulgi jest legitymacja studencka, dowód osobisty wraz z jednym z poniższych dokumentów:

• legitymacja osoby niepełnosprawnej, wystawiona przez uprawniony organ,
• orzeczenie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) albo wypis z treści orzeczenia lekarza orzecznika ZUS stwierdzające częściową niezdolność do pracy, całkowitą niezdolność do pracy albo całkowitą niezdolność do pracy i niezdolność do samodzielnej egzystencji albo niezdolność do samodzielnej egzystencji,
• orzeczenie komisji lekarskiej ZUS stwierdzające częściową niezdolność do pracy, całkowitą niezdolność do pracy albo całkowitą niezdolność do pracy i niezdolność do samodzielnej egzystencji albo niezdolność do samodzielnej egzystencji.

Przy przejazdach do i z jednostek udzielających świadczenia zdrowotne albo pomoc społeczną bądź organizujących turnusy rehabilitacyjne, poza powyższymi dokumentami wymagane jest zaświadczenie (zawiadomienie, skierowanie) określające odpowiednio:

• termin i miejsce badania, leczenia, konsultacji, zajęć rehabilitacyjnych, zajęć terapeutycznych albo pobytu w ośrodku wsparcia, domu pomocy społecznej lub na turnusie rehabilitacyjnym;
• potwierdzenie stawienia się na badania, konsultację, zajęcia rehabilitacyjne, zajęcia terapeutyczne.

Dokumentami poświadczającymi uprawnienie jednego z rodziców lub opiekuna dzieci i młodzieży dotkniętych inwalidztwem lub niepełnosprawnych do korzystania z ulgi 78 % - przy przejazdach środkami publicznego transportu zbiorowego kolejowego oraz autobusowego, na podstawie biletów jednorazowych, są:

• dokumenty dziecka - jeżeli przejazd odbywany jest wraz z dzieckiem;
• zaświadczenie wydane przez przedszkole, szkołę, szkołę wyższą, ośrodek lub placówkę o charakterze oświatowym albo placówkę opiekuńczo-wychowawczą, albo zaświadczenie (zawiadomienie, skierowanie) - jeżeli przejazd odbywany jestpo dziecko lub po jego odwiezieniu.

Pozostałymi dokumentami poświadczającymi prawo do ulgi przy przejazdach PKP i PKS są odpowiednio:

•  wypis z treści orzeczenia komisji lekarskiej do spraw inwalidztwa i zatrudnienia, stwierdzający zaliczenie do I grupy inwalidów;
•  wypis z treści orzeczenia: wojskowej komisji lekarskiej, komisji lekarskiej podległej Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji albo Szefowi Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego albo Szefowi Agencji Wywiadu, stwierdzający zaliczenie do I grupy inwalidztwa;
•  orzeczenie lekarza orzecznika ZUS albo wypis z treści orzeczenia lekarza orzecznika ZUS stwierdzające całkowitą niezdolność do pracy i niezdolność do samodzielnej egzystencji albo niezdolność do samodzielnej egzystencji;
•  orzeczenie komisji lekarskiej ZUS stwierdzające całkowitą niezdolność do pracy i niezdolność do samodzielnej egzystencji albo niezdolność do samodzielnej egzystencji;
• zaświadczenie ZUS, stwierdzające zaliczenie wyrokiem sądu do I grupy inwalidów bądź uznanie niezdolności do samodzielnej egzystencji;
• wypis z treści orzeczenia lekarza rzeczoznawcy Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS), stwierdzający niezdolność do samodzielnej egzystencji; • wypis z treści orzeczenia komisji lekarskiej KRUS, stwierdzający niezdolność do samodzielnej egzystencji;
• zaświadczenie KRUS, stwierdzające zaliczenie wyrokiem sądu do I grupy inwalidów bądź uznanie niezdolności do samodzielnej egzystencji;
• legitymacja emeryta - rencisty wojskowego wydana przez właściwy organ emerytalny podległy Ministrowi Obrony Narodowej, z wpisem o zaliczeniu do I grupy inwalidztwa;
• legitymacja emeryta - rencisty policyjnego wydana przez właściwy organ emerytalny podległy odpowiednio ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, Ministrowi Sprawiedliwości albo Ministrowi Obrony Narodowej, z wpisem o zaliczeniu do I grupy inwalidztwa lub stwierdzającym niezdolność do samodzielnej egzystencji;
• legitymacja osoby niepełnosprawnej, stwierdzająca znaczny stopień niepełnosprawności, wystawiona przez uprawniony organ.

Uprawnienia w komunikacji miejskiej w Olsztynie

W zakresie transportu na terenie Olsztyna niepełnosprawni studenci mogą liczyć, poza zniżką przysługującą wszystkim studentom bez względu na ich stan zdrowia (50 %), na następujące ulgi w przejazdach komunikacją miejską:

1. 100 % ulgi dla osób niepełnosprawnych:

• w stopniu znacznym bez względu na przyczynę oraz opiekunowi osoby niepełnosprawnej,
• w stopniu umiarkowanym ze względu na stan narządu wzroku oraz przewodnikowi osoby niedowidzącej, niewidomej (symbol 04-O),
• w stopniu umiarkowanym ze względu na stan narządu ruchu (symbol 05-R),
• dla niepełnosprawnych dzieci i młodzieży (studentów) bez względu na przyczynę, do ukończenia 24 roku życia.

2. 50 % ulgi dla pozostałych osób niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym (symbole: 01-U, 02-P, 03-L, 06-E, 07-S, 08-T, 09-M, 10-N, 11-I).

Niestety osoby powyżej 24 roku życia z lekkim stopniem niepełnosprawności  nie mogą  liczyć na ulgowe przejazdy komunikacją miejską.

Podczas korzystania z ulgowych przejazdów komunikacją miejską należy posiadać odpowiednią dokumentację potwierdzającą prawo do ulgi - odpowiednia decyzja lub zaświadczenie wydane przez ZUS lub Zespoły do spraw Orzekania o Niepełnosprawności wraz z dokumentem stwierdzającym tożsamość.

Więcej informacji dotyczących ulg przysługujących przy przejazdach komunikacją miejską w Olsztynie można znaleźć na stronie internetowej ZKM.

Podstawa opracowania (stan prawny na 21.11.2012 roku.):
Ustawa z dnia 20 czerwca 1992 roku o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego (tekst jednolity Dziennik Ustaw 2012.1138).
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 25 października 2002 roku w sprawie rodzajów dokumentów poświadczających uprawnienia do korzystania z ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego (Dziennik Ustaw z dnia 29 października 2002 roku ze zmianami.).
Uchwała Rady Miejskiej w Olsztynie nr XVI/234/11 z dnia 26.10.2011.